جوین، سرزمینی است با تاریخی کهن؛ گسترده در شمال غربی خراسان رضوی امروز که شهرستان های جغتای و جوین امروز را در بر میگیرد. نام دیگر این سرزمین تاریخی، کویان است؛ یکی از کهنترین و غنیترین نواحی خراسان که شخصیتهای فرهنگی بزرگی مانند امام الحرمین جوینی، عطاملک جوینی، حمویه جوینی و ... از آن برخاستهاند. یکی از حوزههای اصلی مشترکات خطه بزرگ، سرسبز و تاریخی جوین با نیشابور؛ پیشینه عمیق تاریخی و شمار فراوان شخصیتهای مشترک فرهنگی است؛ که میتواند زمینهساز همکاریهای مشترک در حوزه گردشگری تاریخی، فرهنگی و طبیعت باشد.
خطوط ریلی (راه آهن) یکی از مهمترین زیرساختهای توسعه همکاری شهرستانهای نیشابور، جوین و جغتای به شمار میآید و البته ارتقای جاده کنونی این شهرستانها و ارتقای آن به بزرگراه نیشابور - فیروزه - خوشاب - جوین - جغتای - میامی، یکی از مهمترین عرصههای همکاری این شهرستانها در امروز و آینده است که تاثیرات عمیقی در تحول وضعیت حمل و نقل، گردشگری، تجارت، صنعت، کشاورزی و از همه مهمتر: گسترش تعاملات فرهنگی و اجتماعی منطقه شمال غرب خراسان رضوی خواهد داشت. خلاصه اینکه این کانال مواصلاتی؛ دروازهای تازهای را به روی توسعه شهرستانهای نیشابور، فیروزه، خوشاب، جوین و جغتای خواهد گشود. پتانسیلی که به هر دلیل؛ بلااستفاده مانده است.
سرانجام اشاره به این نکته خالی از لطف نخواهد بود در مطالعات علمی که پروفسور ایوانف در زمینه گویشهای مردم خراسان انجام داده؛ در بین همه گویشهای خراسان؛ گویش مردم نیشابور و جوین را به خاطر همسانی و نزدیکی بسیار به هم، در یک گروه گویشی طبقهبندی نموده است.
میدواریم سیاستگزارن توسعه استان، مخصوصا مسولان شهرستانهای یادشده؛ این پیشینههای عمیق و کهن را بیش از پیش ارج نهاده و فراتر از خطکشیها و مرزها و مصلحتهای صوری و ظاهری سیاسی این روزها؛ مسائل مشترک توسعه این منطقه را که محرومیتزدایی زیرساختی منطقه شمال غرب خراسان رضوی را به ارمغان میآورد؛ با جدیت و اهتمام و همگرایی بیشتری پیگیری نمایند. مردم این منطقه؛ بسیار فراتر از زمان ما؛ قرنها و هزارههاست که با یکدیگر، خویشی و تعامل دارند؛ مرزها و خطکشیها بسیار جابجا شده است اما این مردم و نیاکان پرافتخارشان؛ وارسته و رها از خطکشیهای سیاسی و مطامع دیگران؛ همواره، برای دمیدن شور زندگی و آبادانی این سرزمین کهن، بسیار کوشیدهاند.
- زیرساختی استراتژیک برای ارتباط پایدار جادهای میان چهار استان: خراسان رضوی، خراسان شمالی، سمنان و گلستان در شمال شرق کشور
- دارای پیشینهای کهن؛ و شاخه اصلی جاده ابریشم (جاده خراسان بزرگ: نیشابور به جوین و ری)
- ارتقای این جاده، نقش موثری در دسترسی بهتر و سریعتر جمعیت نزدیک به دویستهزار نفری شهرستانهای جغتای، جوین، خوشاب و فیروزه به مرکز استان (مشهد) و پایتخت کشور (تهران) خواهد داشت.
- این جاده، زیرساخت توسعه گردشگری در شش شهرستان یادشده است.
- این جاده، دستیاری برای جاده امروزی مشهد به تهران است و حتی از نظر اقلیمی و جاذبههای طبیعی، نسبت به جاده یادشده که از مسیر کویری و بیابانی عبور مینماید؛ بسیار غنیتر بوده و با از میان رفتن خستگیهای ناشی از اقلیم بیابانی، همراه با ایجاد تنوع در مناظر طبیعی، باعث کاهش خستگی مفرط رانندگان و پیشگیری از حوادث جادهای ناشی از یکنواختی مسیر بیابانی میشود.
توصیفی از ویژگیهای فرهنگی و آبادانی ولایت جوین (شامل شهرستانهای جغتای و جوین امروز) در کتاب «تاریخ نیشابور» نوشته ابوعبدالله حاکم نیشابوری در قرن پنجم هجری.
دشت بزرگ جوین (شهرستانهای جوین و جغتای امروزین) را با لقب سرزمین مشاهیر میشناسند. این دیار پرافتخار؛ روابط فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی وسیعی با نیشابور داشته و شماری از مدرسان طراز اول نظامیه و مراکز علمی نیشابور، از دانشمندان جوینی بودهاند. شاخصترین این دانشمندان، امام الحرمین جوینی است که یکی از شخصیتهای طراز اول در تاریخ علوم اسلامی است. امام الحرمین را نماد و حلقه پیوند نیشابور و جوین دانستهاند.
علاوه بر شباهتهای دشت نیشابور و جوین در زمینه اقتصاد و توسعه مبتنی بر گردشگری و کشاورزی؛ کار بر روی مشاهیری که حلقه ارتباط فرهنگی این سه شهرستان (نیشابور، جوین و جغتای) هستند از زمینههای مشترک همکاری به شمار میآید.
نیشابور فردا
(کانال مستقل خبری، تحلیلی، اجتماعی و توسعهمحور نیشابور)